پایان نامه

دانلود پایان نامه بررسی ساختمان با دیدگاه پدافند غیرعامل

تعریف واژه پدافند

ازنظر واژه‌شناسی،  واژه پدافند از دو جزء پد و آفند  تشکیل‌شده است. در فرهنگ و ادب فارسی  پاد یا پد پیشوندی است که به معانی (ضد، متضاد، پی و دنبال)بوده و هرگاه قبل از واژه‌ای قرار گیرد معنای آن را معکوس می کند واژه آفند نیز به مفهوم (جنگ، جدال، پیکار و دشمنی)است.

زیاری پدافند را بر دو نوع عامل و غیرعامل معرفی می کند. به نظر او پدافند غیرعامل بکار گیری اقدامات آفندی و تهاجمی باهدف ممانعت از پیشروی دشمن است،  درحالی‌که پدافند غیرعامل عبارت است از به کار بردن روش‌هایی که آثار زیان‌های ناشی از اقدامات دشمن بکاهد یا آن را به حداقل برساند به بیان ساده‌تر، برخلاف پدافند عامل، در  پدافند غیرعامل از هیچ نوع جنگ‌افزاری در برابر دشمن استفاده نمی‌گردد.

دکتر اصغریان جدی وجه تمایز بین پدافند عامل و غیرعامل را”عامل انسان” می‌داند. به این معنا که پدافند عامل را ابزاری می‌داند که نیاز به مدیریت مستقیم و کاربری انسانی دارد و مشتمل بر ابزار و آلات جنگی، سازمان‌دهی، آموزش و مدیریت نیروهاست که در شرایط عدم حضور انسان، آن ابزار به‌خودی‌خود فاقد اعتبار است. درحالی‌که پدافند غیرعامل را امکانات معماری درزمینهٔ مهندسی جنگ می‌داند، به‌گونه‌ای که بدون ابزار و توانمندی، نیروهای رزمی و دفاعی را افزایش دهد.

 در ردیف (ب) ماده (1) از آئین‌نامه اجرایی بند (11)  ماده  (121)  قانون برنامه چهارم توسعه کشور، تعریف پدافند غیرعامل بدین شرح ارائه‌شده است مجموعه اقدامات غیرمسلحانه‌ای که موجب کاهش آسیب‌پذیری نیروی انسانی، ساختمان‌ها و تأسیسات، تجهیزات و شریان‌های کشور در مقابل عملیات خصمانه و مخرب دشمن و یا کاهش مخاطرات ناشی از سوانح غیرطبیعی می‌گردد، پدافند غیرعامل نامیده می‌شود.

در مبحث 21 مقررات ملی ساختمان (پدافند غیرعامل) مجموعه‌ای از اقدامات غیرمسلحانه است که به‌کارگیری آن‌ها موجب افزایش بازدارندگی، کاهش آسیب‌پذیری، ارتقاء پایداری ملی، تداوم فعالیت‌های ضروری و تسهیل مدیریت بحران در برابر تهدیدات و اقدامات نظامی دشمن می‌گردد.

برای اولین بار واژه پدافند غیرعامل در کتاب (TM3-350) پناهگاه حفاظتی موقتی دیده شد. جلوگیری از عوارض(  ش.م.ه) CBR در سال 1954 میلادی در ستاد فرماندهی آمریکا، دستورالعمل کار قرار گرفت تا جوابگوی پدیده جدید تهاجم شدید و غافلگیرانه اتمی باشد(1).

 

1-8-2-دفاع غیرنظامی یا پدافند غیرعامل

در منابع لاتین، عبارت (دفاع غیرنظامی) یا(دفاع شهری) برابر با عبارت Civil Defence”” است که مفهومی دوبعدی است. در گروه اول، دفاع غیرنظامی (محافظت از غیرنظامیان در شرایط جنگی) معرفی می‌شود و ازاین‌رو مشتمل بر(بخشی از دفاع ملی است که در پی تمهیدات لازم به‌منظور کسب آمادگی کافی در برابر هرگونه حمله احتمالی یا باج‌خواهی از یک کشور) می‌گردد. طبق این تعریف، دفاع غیرنظامی باید(ایمنی اکثریت جمعیت غیرنظامی کشور و ادامه حیات آنان درزمان جنگ را تضمین نماید.)

ازاین‌رو دفاع غیرنظامی به‌صورت سیستماتیک اهداف زیر را دنبال می کند:

1- به حداقل رساندن آثار حاصل از حملات نظامی بر جمعیت غیرنظامی  .

2- مقابله فوری با شرایط اضطراری حاصل از چنین حمله‌ای.

3 – بازیابی و برقراری تسهیلات و خدمات آسیب‌دیده درنتیجه چنین حمله‌ای.

در این گروه از تعاریف نحوه مواجهه و مقابله با آثار ناشی از حملات نظامی مورد تأکید قرار دارد و ازاین‌رو عبارت دفاع غیرنظامی ازنظر مفهومی معادل با عبارت پدافند غیرعامل محسوب می‌گردد.

 در گروه دوم دفاع غیرنظامی بر محافظت از شهروندان در برابر آثار بلایا تأکید می کند و بنابراین طیف اهداف، اقدامات و روش‌های مقابله، گسترش می‌یابد. به همین دلیل می‌توان تعریف اخیر از دفاع غیرنظامی را یک تعریف عام محسوب نمود که پدافند غیرعامل بخشی از آن محسوب می‌گردد.

برای مثال در کشور سوئیس دفاع غیرنظامی به معنای برنامه‌ریزی برای مقابله با آثار حوادث طبیعی و غیرطبیعی و  نجات جان مردم و ایجاد فضای امن چه در زمان وقوع حملات نظامی از سوی دشمن و چه در هنگام بروز حوادث ناگوار طبیعی همچون سیل، زلزله، طوفان، آتش‌سوزی و… در زمان صلح تعریف می‌شود.

بنابراین ازنظر مفهومی، پدافند غیرعامل که معادل لاتین آن“Passive Defence” است را به معنای دفاع در برابر تهاجم‌های نظامی دانسته‌اند در مقابل عبارت دفاع غیرنظامی یا دفاع شهری قرار دارد که معادل لاتین آن “Civil Defence”است و در ادبیات فنی معاصر آن را به معنای آمادگی و دفاع در برابر هرگونه سانحه – اعم از طبیعی یا انسان‌ساز بکار می‌برند. در پاره‌ای از منابع فارسی مرز تفاوت میان این دو عبارت گاه نادیده گرفته می‌شوند.

امروزه واژه پدافند در ادبیات فنی طیف بسیار وسیع و گسترده‌ای از مفاهیم و اقدامات برنامه‌ریزی، طراحی و اجرا را در سه مرحله قبل از بحران) به‌صورت آمادگی و هشدار)، حین بحران (به‌صورت شیوه‌های مواجهه) و بعد از بحران (به‌صورت شیوه‌های مقابله و مواجهه و بازتوانی) شامل می‌شود. در این شرایط، نوع خطر و تفاوت‌های ماهوی سوانح مختلف با یکدیگر از قبیل تفاوت‌های میان انواع آسیب‌پذیری و عوامل مؤثر در آن در هر یک از انواع سوانح، لزوم ارزیابی خطر و برنامه‌ریزی و ارائه اصول و تمهیدات مناسب جهت کاهش خطرپذیری در برابر هر یک از انواع سوانح را خاطرنشان می کند (1).

 

 

 

 

ادامه مطلب و جزییات بیشتر درباره این پایان نامه :

دانلود پایان نامه

دانلود پایان نامه ارشد: بررسی ساختمان دانشگاه علمی کاربردی شهرکرد با دیدگاه پدافند غیرعامل جهت عملکرد مناسب در زلزله